
Tire’de fabrikalarda, üretim tesislerinde, sanayi işletmelerinde, atölyelerde ve basınçlı hava kullanılan işyerlerinde kompresör sistemlerine bağlı olarak hava tankları kullanılmaktadır. Kompresör tarafından üretilen basınçlı havanın depolanmasını sağlayan hava tankları, sistemin önemli basınçlı ekipmanlarından biridir.
Basınç altında çalışan hava tanklarının teknik durumunun düzenli olarak değerlendirilmesi, işletme güvenliği açısından önem taşır. Tire hava tankı periyodik kontrolü, hava tankının teknik özellikleri, çalışma basıncı, kapasitesi ve kullanım koşulları dikkate alınarak gerçekleştirilmesi gereken bir kontroldür.
Hava tankı kontrolü, kompresörün çalışıp çalışmadığının incelenmesiyle sınırlı değildir. Tankın kendisi, bağlantıları, basınç göstergesi, emniyet ekipmanları ve ekipmanın basınç altında güvenli şekilde çalışmasını etkileyebilecek diğer unsurlar değerlendirilir.
Özellikle uzun yıllardır kullanılan, yoğun çalışma koşullarına maruz kalan veya korozyon riski bulunan hava tanklarında periyodik kontrolün düzenli şekilde takip edilmesi önemlidir.
Hava tankları basınçlı hava depolayan ekipmanlardır. Tank içerisinde atmosfer basıncının üzerinde basınç bulunması nedeniyle ekipmanın teknik bütünlüğü önem taşır.
Tank gövdesinde oluşabilecek korozyon, bağlantı problemleri, emniyet ekipmanlarındaki uygunsuzluklar veya basınçla ilgili teknik sorunlar güvenli çalışma açısından değerlendirilmelidir.
Tire hava tankı periyodik kontrol işleminin temel amacı, ekipmanın kontrol tarihi itibarıyla teknik durumunun değerlendirilmesi ve güvenli kullanımı etkileyebilecek uygunsuzlukların belirlenmesidir.
Kontrol sırasında hava tankının;
ekipmanın yapısına göre değerlendirilir.
Kontrol sonucunda elde edilen bulgular raporlanarak işletmenin ekipman takibi açısından kayıt oluşturulur.
İşletmelerin hava tankı kontrolünde dikkat etmesi gereken en önemli konulardan biri, kompresör ile hava tankının farklı ekipmanlar olduğudur.
Kompresör basınçlı hava üretir. Hava tankı ise üretilen basınçlı havanın depolanmasına yardımcı olur.
Dolayısıyla Tire kompresör periyodik kontrolü ile Tire hava tankı periyodik kontrolü aynı kontrol değildir.
Bir işletmede kompresör ve hava tankı birlikte bulunuyorsa bu ekipmanların teknik özelliklerine göre kontrol gereklilikleri ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Örneğin bir fabrikada üç kompresör ve iki hava tankı bulunuyorsa, işletmenin ekipman envanterinde bu ekipmanların ayrı kayıtlarla takip edilmesi daha doğru bir yaklaşımdır.
Bu ayrım, özellikle periyodik kontrol tarihlerini takip ederken önem kazanır.
Hava tankı periyodik kontrolünden önce ekipmana ait teknik bilgiler belirlenir.
Tankın;
gibi bilgiler mümkün olduğunca kontrol edilir.
Ardından tankın fiziksel durumu incelenir.
Tankın dış yüzeyinde görülebilen korozyon, deformasyon, hasar veya diğer uygunsuzluklar değerlendirilir. Bağlantı noktaları, boru bağlantıları ve ekipmana bağlı diğer parçalar da tankın yapısına göre incelenir.
Kontrolün sonraki aşamalarında uygulanacak test ve değerlendirmeler, ekipmanın teknik özellikleri ve ilgili mevzuat ile teknik kriterler doğrultusunda belirlenir.
Bu nedenle her hava tankına aynı kontrol prosedürünün uygulanması yerine ekipmanın özelliklerine göre kontrol yöntemi belirlenmelidir.
Hava tankının ana gövdesi, basıncı taşıyan temel bölümdür.
Bu nedenle tank gövdesinin fiziksel durumu kontrol sırasında özellikle önem taşır.
Gövde üzerinde;
gibi durumlar değerlendirilir.
Özellikle dış ortamda veya nemli çalışma alanlarında bulunan tanklarda korozyon daha dikkatli incelenmelidir.
Korozyonun yalnızca yüzeysel görünümü üzerinden değerlendirme yapmak her zaman yeterli olmayabilir. Gerekli görülen durumlarda uygun teknik inceleme ve ölçüm yöntemlerinin uygulanması gerekir.
Korozyon, hava tanklarında uzun süreli kullanım sonucunda karşılaşılabilecek önemli teknik problemlerden biridir.
Tankın dış yüzeyinde bulunan korozyonun yanı sıra ekipmanın çalışma koşulları nedeniyle iç yüzeyde de korozyon meydana gelebilir.
Özellikle basınçlı havanın içerisinde bulunan nem, tank içerisinde yoğuşma oluşmasına neden olabilir.
Bu nedenle hava tanklarında kondens tahliyesinin düzenli yapılması önemlidir.
Periyodik kontrolde tankın mevcut durumu değerlendirilirken korozyon belirtileri de dikkate alınır.
Korozyonun tankın basınca dayanımını etkileyebilecek seviyede olup olmadığı teknik açıdan değerlendirilmelidir.
Hava tankında bulunan manometre, tank içerisindeki basıncın takip edilmesini sağlar.
Operatörün sistemin mevcut basınç değerini görebilmesi açısından manometrenin okunabilir ve çalışır durumda olması önemlidir.
Kontrol sırasında manometrenin fiziksel durumu ve bağlantısı değerlendirilir.
Gerekli durumlarda ölçüm ekipmanının doğruluğuna ilişkin ayrıca değerlendirme yapılabilir.
Manometrenin arızalı veya okunamaz durumda olması, tankın çalışma basıncının doğru şekilde takip edilmesini zorlaştırabilir.
Bu nedenle basınç göstergesi hava tankı kontrolünde göz ardı edilmemesi gereken unsurlardan biridir.
Basınçlı kaplarda emniyet ekipmanları önemli bir güvenlik unsurudur.
Hava tankında kullanılan emniyet ventili, ekipmanın teknik özelliklerine göre kontrol kapsamında değerlendirilir.
Emniyet ventilinin görevi, belirlenen çalışma koşullarının dışında oluşabilecek aşırı basınç durumlarında güvenliğin sağlanmasına yardımcı olmaktır.
Bu nedenle emniyet ventilinin uygunluğu, ayar durumu ve ilgili teknik gereklilikleri kontrol sırasında değerlendirilmelidir.
Emniyet ekipmanlarının kontrolünde yalnızca fiziksel görünümün incelenmesi yeterli olmayabilir. Gerekli test ve değerlendirmeler ekipmanın teknik özelliklerine göre gerçekleştirilmelidir.
Hava tankının kompresör ve basınçlı hava tesisatıyla bağlantısını sağlayan ekipmanlar da kontrol kapsamında değerlendirilir.
Giriş ve çıkış bağlantıları, vanalar, boru bağlantıları ve tankın diğer bağlantı noktaları incelenebilir.
Görülebilen kaçaklar, mekanik hasarlar, uygunsuz bağlantılar veya sistemin güvenli çalışmasını etkileyebilecek problemler belirlenir.
Özellikle titreşimli çalışan kompresör sistemlerinde bağlantı noktalarının zaman içerisinde mekanik zorlanmalara maruz kalabileceği dikkate alınmalıdır.
Basınçlı hava sistemlerinde havanın içerisinde bulunan nem nedeniyle tank içerisinde su birikebilir.
Bu nedenle hava tanklarında kondens tahliye sistemi bulunması ve sistemin düzgün çalışması önemlidir.
Tankın alt bölümünde biriken suyun düzenli şekilde tahliye edilmemesi korozyon riskini artırabilir.
Periyodik kontrol sırasında tahliye sisteminin durumu ekipmanın yapısına göre değerlendirilir.
Ancak periyodik kontrol ile işletmenin günlük veya düzenli bakım faaliyetleri birbirinden farklıdır. Kondens tahliyesinin rutin olarak gerçekleştirilmesi işletmenin bakım ve kullanım sorumlulukları arasında değerlendirilmelidir.
Hava tanklarında uygulanacak basınç testinin türü ve yöntemi ekipmanın teknik özellikleri, geçmiş kontrol kayıtları ve ilgili teknik gereklilikler dikkate alınarak belirlenmelidir.
Basınç altında çalışan bir ekipmanda test işleminin uygun yöntemle ve gerekli güvenlik önlemleri alınarak gerçekleştirilmesi önemlidir.
Testin amacı tankın basınç altında teknik durumunu değerlendirmektir.
Test sırasında uygulanacak değer, süre ve yöntem gelişigüzel belirlenmemelidir. Tankın teknik bilgileri ve ilgili kontrol kriterleri esas alınmalıdır.
Test sonuçları kontrol raporunda kayıt altına alınır.
Hava tanklarının üretiminde kaynaklı imalat kullanılan bölümler bulunabilir.
Bu bölgeler tankın yapısal bütünlüğü açısından önem taşıdığından kontrol sırasında görülebilen kaynak kusurları veya deformasyon belirtileri değerlendirilir.
Kaynak bölgesinde çatlak, korozyon veya başka bir teknik problem görülmesi halinde durumun niteliğine göre daha ileri teknik inceleme gerekebilir.
Periyodik kontrol sırasında gözle tespit edilebilecek durumlar ile özel tahribatsız muayene yöntemlerinin gerektirdiği incelemeler birbirinden ayrılmalıdır.
Gerekli görülen durumlarda uygun uzmanlık ve yöntemlerle ilave incelemeler planlanabilir.
Hava tankının üzerinde bulunan teknik bilgiler, ekipmanın doğru şekilde tanımlanması açısından önemlidir.
Tankın çalışma basıncı, hacmi, üretici bilgileri ve diğer teknik tanımlamalar ekipmanın yapısına göre incelenir.
Bu bilgilerin kontrol raporunda doğru ekipmanla eşleştirilmesi gerekir.
Özellikle aynı kompresör odasında birden fazla hava tankı bulunan işletmelerde ekipmanların karıştırılmaması için tanımlama bilgilerinin doğru tutulması önemlidir.
Tire’de üretim yapan fabrikalarda basınçlı hava sistemleri üretim prosesinin önemli bir parçası olabilir.
Pnömatik makineler, otomasyon sistemleri, üretim hatları ve çeşitli yardımcı ekipmanlar basınçlı hava kullanabilir.
Bu sistemlerde hava tankı, basınçlı havanın depolanmasına ve sistemin ihtiyaç duyduğu hava akışının desteklenmesine yardımcı olur.
Dolayısıyla hava tankının teknik durumunun düzenli olarak takip edilmesi işletmenin basınçlı hava sisteminin güvenli yönetimi açısından önem taşır.
Özellikle yüksek kapasiteli tankların bulunduğu tesislerde ekipman bilgilerinin, kontrol tarihlerinin ve geçmiş raporların düzenli şekilde arşivlenmesi gerekir.
Periyodik kontrol sonucunda hava tankına ilişkin teknik bulgular raporlanır.
Tire hava tankı periyodik kontrol raporu, kontrol edilen ekipmanın tanımlanmasını ve kontrol sonucunda elde edilen bulguların kayıt altına alınmasını sağlar.
Raporda ekipmanın;
gibi bilgiler bulunabilir.
Raporun doğru ekipmana ait olması özellikle birden fazla hava tankının bulunduğu işletmeler açısından önemlidir.
İşletme bu raporları sonraki kontrollerle birlikte saklayarak ekipmanın teknik geçmişini takip edebilir.
Periyodik kontrol sırasında hava tankının güvenli kullanımını etkileyebilecek bir uygunsuzluk tespit edilebilir.
Örneğin tank gövdesinde ciddi korozyon, emniyet ekipmanında problem, bağlantılarda hasar veya basınç sistemiyle ilgili teknik bir uygunsuzluk tespit edilebilir.
Bu durumda tespit edilen problemin niteliği değerlendirilerek gerekli düzeltici faaliyetler gerçekleştirilmelidir.
Uygunsuzlukların giderilmesinden sonra gerekli görülmesi halinde yeniden kontrol veya ilgili teknik değerlendirmeler yapılabilir.
Burada önemli olan, raporda belirtilen uygunsuzlukların yalnızca kayıt altında bırakılmaması ve işletme tarafından gerekli işlemlerin takip edilmesidir.
Periyodik kontrol ve bakım aynı işlem değildir.
Bakım faaliyetlerinde ekipmanın çalışma performansının korunması, parçaların değiştirilmesi, yağlama, temizlik ve üretici tavsiyelerine göre yapılan diğer işlemler gerçekleştirilebilir.
Periyodik kontrolde ise ekipmanın belirlenen teknik kriterlere göre kontrol edilmesi ve mevcut durumunun raporlanması söz konusudur.
Bu nedenle hava tankının bakımının yapılmış olması, periyodik kontrol ihtiyacını ortadan kaldırmaz.
Aynı şekilde periyodik kontrol sırasında bir uygunsuzluk tespit edilmesi halinde gerekli bakım veya onarım faaliyetlerinin ayrıca gerçekleştirilmesi gerekebilir.
Hava tankı kontrolünün daha düzenli yürütülebilmesi için işletmenin ekipmana ait teknik bilgileri hazır bulundurması faydalıdır.
Özellikle;
kontrol sürecinin değerlendirilmesine yardımcı olabilir.
Bir işletmede birden fazla hava tankı bulunuyorsa ekipmanların numaralandırılması ve kayıtların ayrı tutulması önerilir.
Bu şekilde kontrol tarihleri ve ekipman geçmişi daha kolay takip edilebilir.
Tire’de hava tankı kullanan fabrikalar, üretim tesisleri, atölyeler, sanayi işletmeleri ve basınçlı hava sistemi bulunan işyerleri için ekipmanların periyodik kontrol süreçlerinin düzenli şekilde takip edilmesi gerekir.
Tire hava tankı periyodik kontrolü, tankın teknik yapısına göre gövde, bağlantılar, basınç göstergeleri, emniyet ekipmanları, tahliye sistemi ve diğer ilgili unsurların değerlendirilmesini kapsar.
Kontrolün kapsamı tankın kapasitesi, çalışma basıncı, üretici bilgileri ve teknik özellikleri dikkate alınarak belirlenir.
Kompresör ve hava tankının birbirinden farklı ekipmanlar olduğu unutulmamalıdır. Kompresör kontrolü yapılmış olsa dahi hava tankının kendi kontrol gereklilikleri ayrıca değerlendirilmelidir.
CNS Periyodik Kontrol, Tire’de hava tankı kullanan işletmeler için ekipmanların teknik özelliklerine göre periyodik kontrol sürecinin planlanması, gerekli kontrollerin gerçekleştirilmesi ve sonuçların raporlanmasına yönelik hizmet sunmaktadır.