
Denizli’de bir fabrikanın periyodik muayene ihtiyacı yalnızca birkaç iş ekipmanının kontrol edilmesinden ibaret değildir. Özellikle üretim yapan işletmelerde elektrik tesisatı, topraklama, paratoner, kaldırma ekipmanları, basınçlı kaplar, kompresörler, forkliftler, makine ve tezgâhlar, yangın sistemleri, raf sistemleri ve işletmenin çalışma koşulları birlikte değerlendirilmelidir.
Denizli’nin üretim yapısı da bu ihtiyacı daha belirgin hale getirir. Tekstil ve konfeksiyon işletmelerinden makine üretimine, gıda işletmelerinden depolara, mermer ve doğal taş işletmelerinden organize sanayi bölgelerindeki üretim tesislerine kadar farklı çalışma koşullarına sahip çok sayıda işletmede farklı iş ekipmanları kullanılmaktadır.
Bu nedenle Denizli periyodik muayene hizmeti alınırken yalnızca “kaç tane forklift var?” veya “kaç tane kompresör var?” sorusuna göre hareket etmek yeterli değildir. İşletmenin faaliyet alanı, kullanılan ekipmanlar, ekipmanların teknik özellikleri, çalışma ortamı, önceki kontrol raporları ve ekipmanların mevcut durumu birlikte ele alınmalıdır.
CNS Periyodik Kontrol olarak yaklaşımımızın temelinde de bu anlayış bulunur: işletmedeki ekipmanı tek tek kontrol etmek kadar, o ekipmanın işletmenin çalışma düzeni içindeki riskini doğru değerlendirmek.
Güncel mevzuat açısından da periyodik kontrol sürecinin doğru yürütülmesi önemlidir. 23 Aralık 2025 tarihinde yapılan düzenleme ile periyodik kontrole tabi iş ekipmanları bakımından EK-III kapsamı ve raporlama süreci yeniden düzenlenmiş; İSG-KATİP sözleşmesi, EKİPNET kayıt numarası, rapor bilgileri ve ekipmanların izlenebilirliğine ilişkin şartlar daha açık hale getirilmiştir.
Bir üretim tesisine girildiğinde ilk bakışta görülen ekipmanlar genellikle forklift, pres, kompresör, vinç veya üretim makineleridir. Ancak iş güvenliği açısından risk yalnızca bu ekipmanların kendisinden kaynaklanmaz.
Örneğin bir tekstil fabrikasında:
Elektrik dağıtım panoları,
Ana ve tali elektrik tesisatı,
Topraklama tesisatı,
Paratoner sistemi,
Kompanzasyon sistemi,
Jeneratör,
Kompresör,
Hava tankı,
Üretim makineleri,
Forkliftler,
Yangın pompaları,
Yangın tesisatı,
Acil durum sistemleri
aynı işletmenin teknik altyapısının parçalarıdır.
Bir ekipmanın kontrolünün yapılması diğer ekipmanların kontrol ihtiyacını ortadan kaldırmaz.
Benzer şekilde bir depoda yalnızca forkliftlerin kontrol edilmesi de yeterli olmayabilir. Forkliftin çalıştığı alanın raf sistemleri, rafların yük taşıma durumu, hasarları, ankrajları ve kullanım biçimi de işletmenin güvenlik açısından değerlendirilmesi gereken unsurları arasında yer alabilir.
Dolayısıyla Denizli’de periyodik muayene planlaması yapılırken ilk adımın “hangi ekipmanlarınız var?” sorusuyla başlaması doğru olmakla birlikte, ikinci aşamada mutlaka “bu ekipmanlar nerede, nasıl ve hangi koşullarda kullanılıyor?” sorusunun da cevaplanması gerekir.
Periyodik kontrol ihtiyacı işletmenin büyüklüğünden çok kullanılan ekipman ve tesisatların niteliğiyle ilişkilidir.
Denizli’de özellikle aşağıdaki işletme gruplarında kapsamlı kontrol çalışmaları gündeme gelebilir:
Üretim tesislerinde aynı anda çok sayıda farklı iş ekipmanı kullanılabildiği için kontrol planlaması daha kapsamlı olabilir.
Üretim makineleri, kaldırma ekipmanları, basınçlı kaplar, kompresörler, elektrik tesisatı, topraklama ve yangın sistemleri aynı işletmede bulunabilir.
Bu nedenle fabrika bazında kontrol yapılırken ekipmanların yalnızca sayısına değil, üretim hattındaki kullanım biçimine de bakılması gerekir.
Denizli’nin üretim yapısı içerisinde tekstil işletmelerinin önemli bir yeri bulunmaktadır.
Tekstil fabrikalarında elektrik enerjisinin yoğun kullanıldığı makineler, motorlar, kompresörler, havalandırma sistemleri, elektrik panoları, jeneratörler ve çeşitli kaldırma veya taşıma ekipmanları bulunabilir.
Özellikle üretim kapasitesinin arttığı dönemlerde elektrik sistemlerindeki yüklenmeler, pano bağlantıları ve termal anormallikler işletme açısından önemli hale gelebilir.
Mermer ve doğal taş işletmelerinde çalışma ortamının özellikleri diğer üretim tesislerinden farklıdır.
Kesim makineleri, kaldırma sistemleri, elektrikli ekipmanlar, motorlar, kompresörler, vinçler ve çeşitli taşıma ekipmanları kullanılabilir.
Nem, toz, ağır yük, sürekli çalışma ve mekanik zorlanma gibi etkenler ekipmanların çalışma koşullarını değiştirebilir.
Bu nedenle mermer işletmelerinde yalnızca ekipmanın çalışıp çalışmadığına bakmak yerine, ekipmanın kullanım şartlarının kontrol kriterleri açısından değerlendirilmesi önemlidir.
Gıda üretim tesislerinde üretim makineleri dışında basınçlı sistemler, kompresörler, elektrik tesisatı, soğutma sistemleri, yangın sistemleri, pompalar ve çeşitli taşıma ekipmanları bulunabilir.
Hijyen şartları nedeniyle bazı alanlarda ekipmana erişim ve kontrol planlaması da üretim sürecine göre yapılmalıdır.
Depolarda forklift ve raf sistemleri birbirinden bağımsız düşünülmemelidir.
Forkliftin taşıdığı yükün niteliği, rafların taşıma kapasitesi, paletlerin durumu, raflarda meydana gelen mekanik hasarlar ve forklift hareket yolları birlikte değerlendirilmelidir.
Bir forkliftin teknik olarak uygun olması, yanlış kullanılan veya hasar görmüş bir raf sisteminin oluşturduğu riski ortadan kaldırmaz.
Denizli’de otel, konaklama ve turizm işletmelerinde de çok sayıda teknik sistem bulunmaktadır.
Bunlar arasında:
Elektrik tesisatı,
Topraklama,
Paratoner,
Jeneratör,
Yangın pompası,
Yangın tesisatı,
Hidrofor,
Basınçlı kaplar,
Kazan sistemleri,
Asansör ve diğer ilgili sistemler,
Mutfak ve servis ekipmanları
gibi farklı teknik sistemler bulunabilir.
Özellikle konaklama işletmelerinde teknik sistemlerin önemli bir bölümü müşterilerin ve çalışanların bulunduğu alanlarda çalıştığından kontrol planının işletmenin günlük faaliyetleriyle uyumlu yapılması önemlidir.
Periyodik kontrol kapsamında değerlendirilecek ekipmanlar, yürürlükteki mevzuatın EK-III bölümündeki kapsam ve ilgili kontrol kriterlerine göre belirlenir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, 23 Aralık 2025 tarihli değişiklikle yalnızca EK-III tablolarında yer alan ekipman veya ekipman gruplarının periyodik kontrole tabi olduğu yaklaşımını açık şekilde ortaya koymuştur.
Bu nedenle işletmedeki bütün ekipmanları otomatik olarak “periyodik kontrole tabidir” şeklinde değerlendirmek doğru değildir.
İşletmenin ekipman envanteri çıkarılır ve ilgili ekipmanın mevzuat kapsamı belirlenir.
Denizli’de gerçekleştirilebilecek kontrol başlıkları işletmenin yapısına göre şu gruplarda toplanabilir.
İşletmelerde yük kaldırmak veya taşımak amacıyla kullanılan ekipmanlar önemli bir kontrol grubudur.
Bunlar arasında işletmenin durumuna göre:
Forklift,
Vinç,
Gezer vinç,
Portal vinç,
Mobil vinç,
Caraskal,
Monoray sistemleri,
Platformlar,
Kaldırma araçları,
Transpalet türü ekipmanlar ve ilgili sistemler
bulunabilir.
Kontrolde yalnızca ekipmanın hareket etmesi yeterli değildir.
Ekipmanın kapasitesi, teknik özellikleri, yük kaldırma elemanları, bağlantılar, güvenlik tertibatları, fren sistemleri ve ilgili standartlara göre gerekli diğer teknik kriterler değerlendirilir.
Özellikle forkliftlerde kapasite etiketi ile gerçek kullanım şeklinin uyumu önemlidir.
Bir forkliftin belirli bir yükü kaldırabiliyor olması, o yükün işletmenin bütün çalışma koşullarında güvenli şekilde taşınabileceği anlamına gelmez.
Forkliftler Denizli’de özellikle fabrika, depo, lojistik ve üretim işletmelerinde yoğun kullanılan iş ekipmanları arasında yer alabilir.
Forklift kontrolünde ekipmanın genel durumu yanında kullanım güvenliği açısından kritik mekanik ve hidrolik unsurlar değerlendirilir.
Forkliftin:
Kaldırma sistemi,
Çatal sistemi,
Zincirleri,
Hidrolik sistemi,
Fren sistemi,
Direksiyon sistemi,
Lastikleri,
Uyarı sistemleri,
Güvenlik tertibatları,
Kapasite bilgileri
gibi unsurları ilgili kontrol kriterleri kapsamında incelenir.
Fakat burada önemli bir nokta vardır:
Forklift kontrolü ile forkliftin işletme içerisindeki kullanım güvenliği aynı şey değildir.
Örneğin forklift teknik olarak uygun durumda olsa bile:
Aşırı yükleme,
Görüşü engelleyen yük,
Yüksek hız,
Eğimi fazla olan alanlar,
Yaya yollarıyla forklift yollarının kesişmesi,
Hasarlı paletler,
Uygun olmayan raf yerleşimi
gibi kullanım koşulları ayrıca risk oluşturabilir.
Bu nedenle işletme yöneticilerinin yalnızca raporu almakla yetinmemesi gerekir.
Fabrikalarda ağır malzemelerin taşınmasında kullanılan vinçler, kaldırma ekipmanları içerisinde önemli bir yere sahiptir.
Gezer köprülü vinçlerden portal vinçlere kadar farklı sistemlerde kontrol kriterleri ekipmanın yapısına göre değişebilir.
Vinç kontrolünde ekipmanın kapasitesi, kaldırma mekanizması, halat veya zincirler, kanca, fren sistemi, tambur, bağlantılar, limit sistemleri ve ilgili güvenlik tertibatları değerlendirilir.
Özellikle üretim tesislerinde vinçlerin günlük çalışma yoğunluğu yüksek olabilir.
Bu nedenle işletmenin:
Vinç kapasitesini,
Kaldırılan yükleri,
Kullanım sıklığını,
Önceki arıza ve bakım kayıtlarını,
Önceki kontrol raporlarını
kontrol sürecinde hazır bulundurması faydalı olur.
Basınçlı kaplar, yanlış değerlendirildiğinde ciddi sonuçlara neden olabilecek ekipman gruplarındandır.
Denizli’de üretim tesislerinde kompresör ve basınçlı hava sistemleri oldukça farklı kapasitelerde kullanılabilir.
Kompresörün kendisi ile basınçlı hava tankının aynı ekipman olmadığı özellikle vurgulanmalıdır.
Bir işletmede:
Kompresör + hava tankı + bağlantı tesisatı + emniyet elemanları
bir sistemin parçaları olabilir ancak bunların kontrol kapsamları aynı şekilde değerlendirilmez.
Basınçlı kaplarda kontrol sırasında ekipmanın teknik özellikleri, çalışma basıncı, emniyet ekipmanları, bağlantılar ve ilgili mevzuat/standart kriterleri dikkate alınır.
İşletmenin önceki raporları da önemlidir.
Örneğin önceki kontrolde tespit edilen bir uygunsuzluk giderilmeden yeni rapor dönemine geçilmişse, yalnızca yeni tarihte ekipmana bakmak yerine geçmiş bulgunun durumu da dikkate alınmalıdır.
Üretim tesislerinde veya bazı ticari işletmelerde kullanılan kazan ve boyler sistemleri de işletmenin teknik altyapısının önemli parçaları olabilir.
Bu sistemlerin kontrolünde ekipmanın:
Teknik özellikleri,
Çalışma basıncı,
Emniyet ekipmanları,
Basınç göstergeleri,
Bağlantıları,
Fiziksel durumu,
İlgili standart ve kontrol kriterleri
dikkate alınır.
Kontrol sürecinde ekipmanın üretici bilgileri ve önceki raporları da mümkün olduğunca değerlendirilmelidir.
Elektrik tesisatı periyodik kontrolü Denizli’de özellikle üretim tesisleri açısından ayrı bir önem taşır.
Çünkü üretim tesislerinde elektrik sistemi yalnızca aydınlatmadan ibaret değildir.
Ana dağıtım panoları, tali panolar, makine beslemeleri, motorlar, kompanzasyon sistemleri, jeneratörler, trafolar ve diğer elektrik altyapıları işletmenin üretim sürekliliğini doğrudan etkileyebilir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın güncel açıklamasında elektrik tesisatı, topraklama tesisatı, paratoner tesisatı, transformatör ve benzeri elektrik tesisatlarının kontrolünün ilgili yetkinliklere sahip elektrik mühendisleri, elektrik teknikerleri veya yüksek teknikerleri tarafından yapılabileceği belirtilmektedir.
Elektrik tesisatı kontrolünde işletmenin durumuna göre:
Elektrik panoları,
Koruma düzenleri,
İletkenler,
Bağlantılar,
Kaçak ve güvenlik açısından ilgili unsurlar,
Elektriksel ölçümler,
Tesisatın genel teknik durumu
değerlendirilebilir.
Topraklama sisteminin amacı yalnızca ölçüm cihazında bir değer elde etmek değildir.
Topraklama sistemi, elektriksel bir arıza durumunda insanları ve tesisatı korumaya yönelik güvenlik sisteminin önemli parçalarından biridir.
Bu nedenle topraklama kontrolünde ölçüm sonucu kadar sistemin yapısı, bağlantıları ve ölçümün hangi noktalar üzerinden gerçekleştirildiği de önemlidir.
Denizli’de fabrika, depo, otel, ticari bina ve üretim tesislerinde topraklama sistemleri işletmenin elektrik altyapısına göre değerlendirilmelidir.
Özellikle eski tesislerde zaman içerisinde:
Bağlantı noktalarının bozulması,
Korozyon,
Tesisatta yapılan değişiklikler,
Yeni makinelerin eklenmesi,
Elektrik panolarının değiştirilmesi
gibi nedenlerle mevcut sistem ile ilk kurulum şartları arasında fark oluşabilir.
Yıldırımdan korunma sistemleri de işletmenin teknik güvenlik altyapısının önemli bir parçasıdır.
Paratoner veya yıldırımdan korunma sistemi kontrolünde yalnızca dışarıdan görülen başlığın mevcut olması yeterli değildir.
Sistemin ilgili bağlantıları ve topraklama ile ilişkisi de değerlendirilmelidir.
Özellikle yüksek yapılarda, fabrika binalarında, depolarda, otellerde ve geniş açık alanlarda yıldırımdan korunma sisteminin teknik durumu önem taşır.
Orta gerilim veya yüksek gerilim altyapısına sahip işletmelerde trafo sistemi üretimin enerji altyapısının merkezinde yer alabilir.
Trafo kontrolü ile trafo bakımı aynı kavram değildir.
Periyodik kontrol kapsamında yapılacak değerlendirme ile bakım, arıza giderme veya revizyon çalışmasının birbirinden ayrılması gerekir.
Trafo sistemlerinde işletmenin yapısına göre:
Trafo fiziksel durumu,
Bağlantılar,
Koruma sistemleri,
Elektriksel ölçümler,
İzolasyonla ilgili testler,
Yağlı trafolarda ilgili teknik kontroller,
Hücre ve bağlantı ekipmanları
gibi farklı teknik çalışmalar gündeme gelebilir.
Hangi testin yapılacağı trafonun tipine, tesisin yapısına, ilgili standarda ve gerçekleştirilecek çalışmanın amacına göre belirlenmelidir.
Üretim yapan işletmelerde kompanzasyon sistemi elektrik altyapısının önemli bölümlerinden biridir.
Kompanzasyon sistemi doğru çalışmadığında işletmede:
Reaktif güç problemleri,
Kondansatör arızaları,
Kademe problemleri,
Kontaktör sorunları,
Harmonik kaynaklı problemler,
Aşırı ısınma,
Enerji kalitesinde bozulmalar
görülebilir.
Burada önemli bir ayrım yapılmalıdır:
Kompanzasyon bakımı ile periyodik kontrol aynı hizmet değildir.
Periyodik kontrol mevzuat kapsamındaki kontrol faaliyetini ifade ederken; kondansatör değişimi, kontaktör değişimi, pano revizyonu, röle değişimi veya arıza giderme bakım/onarım kapsamına girebilir.
İşletmenin gerçek ihtiyacı belirlenirken bu ayrımın yapılması gereksiz hizmet maliyetlerinin de önüne geçebilir.
Üretim tesislerinde makine parkı işletmenin üretim kapasitesinin temelini oluşturur.
Ancak makinenin “çalışıyor” olması onun bütün güvenlik kriterleri açısından uygun olduğu anlamına gelmez.
Makine ve tezgâhların kontrolünde işletmenin kullandığı ekipmanın türüne göre:
Koruyucular,
Acil durdurma sistemleri,
Kumanda elemanları,
Hareketli parçalar,
Güvenlik düzenekleri,
Elektrik bağlantıları,
Mekanik durum,
Operatör güvenliğini etkileyen unsurlar
değerlendirilebilir.
Özellikle eski makinelerin bulunduğu işletmelerde geçmişte yapılan tadilatlar, otomasyon değişiklikleri veya güvenlik ekipmanı eklemeleri mevcut durumun değerlendirilmesini daha önemli hale getirebilir.
Depolama alanlarında raf sistemleri çoğu zaman gözden kaçan ancak önemli bir güvenlik unsurudur.
Bir raf sisteminde:
Dikmeler,
Kirişler,
Bağlantılar,
Ankrajlar,
Raf kapasitesi,
Palet yerleşimi,
Darbe izleri,
Deformasyonlar
gibi unsurların durumu önem taşır.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın güvenli istifleme yaklaşımında raf sistemlerinin sağlam mekanik yapıya sahip olması, üretici talimatlarına uygun kurulması ve maksimum güvenli yük bilgilerinin görünür şekilde belirtilmesi gibi hususlar vurgulanmaktadır.
Bu nedenle Denizli’de depo ve lojistik işletmelerinde forklift kontrolü ile raf güvenliği birbirinden tamamen kopuk düşünülmemelidir.
Yangın güvenliği açısından yalnızca yangın tüplerinin bulunması yeterli değildir.
İşletmenin yapısına göre:
Yangın pompası,
Yangın hidroforu,
Yangın dolapları,
Hidrant sistemi,
Yangın tesisatı,
Sprinkler sistemi,
Yangın alarm sistemi,
Acil durum ekipmanları
gibi farklı sistemler bulunabilir.
Yangın pompasının çalışması tek başına bütün yangın sisteminin uygun olduğu anlamına gelmez.
Sistemin tasarımı, tesisatın durumu, basınç değerleri, pompa sistemi ve ilgili ekipmanlar işletmenin yapısına göre değerlendirilmelidir.
Özellikle büyük fabrikalarda yangın sistemi ile işletmenin gerçek kullanım şeklinin birbirine uygun olup olmadığı ayrıca önemlidir.
Hidrofor sistemleri otellerde, fabrikalarda, ticari yapılarda ve çeşitli işletmelerde kullanılabilir.
Hidroforun basınçlı sistemlerle ilişkisi nedeniyle kontrol kapsamı ekipmanın teknik yapısına göre değerlendirilmelidir.
Pompanın:
Basınç değerleri,
Elektrik bağlantıları,
Motoru,
Deposu,
Basınç kontrol elemanları,
Emniyet ekipmanları
gibi unsurları sistemin yapısına göre incelenebilir.
Burada da bakım ile periyodik kontrol birbirinden ayrılmalıdır.
Elektrik kesintilerinin üretim, veri güvenliği veya işletme faaliyetleri açısından kritik olduğu tesislerde jeneratör önemli bir yedek enerji kaynağıdır.
Jeneratör kontrolünde işletmenin ihtiyacına göre:
Jeneratörün genel durumu,
Elektrik bağlantıları,
Transfer sistemi,
Yakıt sistemi,
Akü sistemi,
Koruma ve kumanda sistemleri
gibi unsurların değerlendirilmesi gündeme gelebilir.
Jeneratörün periyodik kontrolü ile jeneratör motorunun rutin bakımının aynı işlem olmadığı özellikle belirtilmelidir.
Termal kamera uygulamaları elektrik sistemlerinde gözle görülemeyen sıcaklık farklılıklarının tespit edilmesine yardımcı olabilir.
Özellikle yüksek yük altında çalışan:
Ana panolar,
Kompanzasyon panoları,
Dağıtım panoları,
Kablo bağlantıları,
Şalter ve bağlantı noktaları
üzerinde sıcaklık farklılıkları incelenebilir.
Termal kamera çalışması tek başına “periyodik kontrol” olarak değerlendirilmemelidir. İşletmenin ihtiyacına göre elektriksel kontrolün destekleyici bir teknik çalışması olarak planlanabilir.
Denizli’de güneş enerjisi sistemlerinin bulunduğu işletmelerde elektrik altyapısı ayrıca değerlendirilmelidir.
Ancak burada önemli bir ayrım vardır:
GES panel temizliği ile periyodik kontrol aynı hizmet değildir.
Panel temizliği, üretim verimliliğini etkileyen bakım faaliyetlerinden biridir.
Elektriksel kontroller ise tesisin ilgili elektrik altyapısının güvenliği ve teknik uygunluğunun değerlendirilmesiyle ilgilidir.
Bu nedenle GES bulunan işletmelerde:
DC sistem,
AC sistem,
İnverterler,
Elektrik panoları,
Topraklama,
Yıldırımdan korunma,
Kablo güzergâhları
gibi başlıklar tesisin yapısına göre değerlendirilmelidir.
Denizli’de organize sanayi bölgesinde faaliyet gösteren işletmeler açısından en büyük sorunlardan biri, teknik ekipmanların zaman içerisinde çoğalmasıdır.
Bir işletme ilk kurulduğunda yalnızca birkaç üretim makinesi ve bir kompresör bulunabilir.
Yıllar içerisinde:
Yeni üretim hatları,
Yeni elektrik panoları,
Yeni makineler,
Yeni kompresörler,
Yeni forkliftler,
Yeni raflar,
Jeneratör,
Trafo,
GES
gibi sistemler eklenebilir.
Bunun sonucunda ilk hazırlanmış ekipman listesi güncelliğini kaybedebilir.
Bu nedenle periyodik muayene öncesinde ekipman envanterinin güncellenmesi işletme açısından önemli bir adımdır.
Eski raporu kopyalamak yerine mevcut tesisi yeniden değerlendirmek daha doğru bir yaklaşım sağlar.
Bir işletmenin önceki raporu yalnızca arşivde saklanacak bir belge değildir.
Önceki raporlar üzerinden:
Hangi ekipmanlarda uygunsuzluk çıktığı,
Hangi ekipmanların değiştirildiği,
Hangi ekipmanların işletmeden çıkarıldığı,
Hangi yeni ekipmanların eklendiği,
Daha önce hangi teknik sorunların bulunduğu
gibi bilgiler takip edilebilir.
Örneğin geçen yıl bir forkliftte uygunsuzluk tespit edilmişse, yeni kontrol döneminde bu uygunsuzluğun giderilip giderilmediği işletme açısından önem taşır.
Aynı şekilde geçen yıl işletmede bulunmayan yeni bir kompresör veya üretim makinesi varsa, bunun mevcut ekipman listesine eklenmesi gerekir.
Bu nedenle periyodik muayenenin amacı yalnızca “yeni tarihli rapor oluşturmak” olmamalıdır.
Güncel düzenleme ile raporlama açısından ekipmanın izlenebilirliğine ilişkin bilgiler daha açık şekilde tanımlanmıştır.
EK-III kapsamında ekipmanın marka, model, imal yılı, seri numarası ve benzeri teknik bilgilerinin raporda yer alması öngörülmektedir. Yetkili kişinin adı, mesleği ve EKİPNET kayıt numarası da raporlama sürecinin parçaları arasındadır. Yetkili kişinin imzasının bulunmadığı raporların geçersiz olduğu Bakanlık düzenlemesinde belirtilmektedir.
Bu nedenle işletmenin:
“Bir raporum var.”
demesi tek başına yeterli değildir.
Asıl soru:
“Bu rapor hangi ekipmana ait, hangi tarihte hangi yöntemle kontrol edildi ve raporu düzenleyen kişi yetkili mi?”
olmalıdır.
Periyodik kontrol hizmetlerinde İSG-KATİP süreci artık işletmelerin özellikle dikkat etmesi gereken konular arasındadır.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın güncel açıklamasına göre işveren ile periyodik kontrol yapmaya yetkili kişi arasında, hizmet gerçekleştirilmeden en geç bir gün önce İSG-KATİP sistemindeki örneğe uygun sözleşmenin düzenlenmesi ve karşılıklı olarak onaylanması gerekmektedir.
Bunun işletme açısından anlamı şudur:
Periyodik kontrol hizmeti alınırken yalnızca sahaya bir kişinin gelmesi ve rapor düzenlemesi yeterli değildir.
Hizmetin mevzuata uygun şekilde organize edilmesi gerekir.
EKİPNET, periyodik kontrol yapmaya yetkili kişilerin kayıtlarının takip edildiği sistemdir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın açıklamasına göre gerekli eğitim ve yetkilendirme şartlarını sağlayan kişiler EKİPNET sistemi üzerinden kalıcı kayıt numarası almaktadır.
Bu nedenle işletme yöneticisinin hizmet aldığı kişinin:
Yetkinliğini,
Mesleki durumunu,
İlgili ekipman grubunda yetkisini,
EKİPNET kayıt numarasını
kontrol etmesi önemlidir.
Bu konu Denizli’de işletmelerin özellikle dikkat etmesi gereken konulardan biridir.
Periyodik kontrol:
Ekipmanın belirlenen teknik kriterlere göre kontrol edilmesi ve sonucunun raporlanmasıdır.
Bakım:
Ekipmanın çalışmasını ve teknik durumunu korumak veya iyileştirmek amacıyla yapılan bakım faaliyetidir.
Onarım:
Arızalanmış veya uygunsuz hale gelmiş bir ekipmanın arızasının giderilmesidir.
Örneğin:
Bir kompanzasyon panosunda kondansatör arızası bulunması başka bir konu, periyodik kontrol süreci başka bir konudur.
Bir forkliftin fren sisteminde sorun bulunması başka bir konu, fren sisteminin onarılması başka bir konudur.
Bir yangın pompasının bakımının yapılması başka bir konu, yangın sisteminin ilgili kriterlere göre kontrol edilmesi başka bir konudur.
İşletmenin neye ihtiyacı olduğunu doğru belirlemek gereksiz maliyetleri önler.
Periyodik muayene fiyatı yalnızca “bir ekipman = şu kadar TL” mantığıyla değerlendirilmemelidir.
Fiyatı etkileyebilecek faktörler arasında:
Ekipman sayısı,
Ekipman türü,
Kontrol kapsamı,
İşletmenin büyüklüğü,
Lokasyon,
Kontrolün teknik zorluğu,
Gerekli ölçüm ve testler,
Ekipmanların erişilebilirliği,
Raporlama kapsamı,
İşletmenin birden fazla bölüm veya tesisten oluşması
bulunabilir.
Örneğin 20 forklift bulunan bir depo ile 20 forklift bulunan büyük bir üretim tesisinin kontrol organizasyonu aynı olmayabilir.
Aynı şekilde yalnızca elektrik tesisatı kontrolü ile elektrik + topraklama + paratoner + kaldırma ekipmanları + basınçlı kaplar + yangın sistemleri gibi geniş bir kapsamın fiyatı aynı olmaz.
Bu nedenle Denizli periyodik kontrol fiyatı alınırken en sağlıklı yöntem işletmenin ekipman listesinin paylaşılması ve kapsamın buna göre belirlenmesidir.
İşletme kontrol öncesinde aşağıdaki bilgileri hazırlarsa süreç daha sağlıklı yürütülebilir:
Forklift, vinç, kompresör, hava tankı, kazan, makine, jeneratör, trafo ve diğer ilgili ekipmanların listesi hazırlanabilir.
Marka, model, seri numarası, kapasite ve imal yılı gibi bilgiler mümkün olduğunca hazır bulundurulmalıdır.
Önceki periyodik kontrol raporları yeni kontrolün planlanmasına yardımcı olabilir.
Özellikle arıza yaşamış ekipmanlarda bakım ve onarım kayıtlarının bulunması teknik değerlendirme açısından faydalı olabilir.
Yeni üretim hattı, yeni makine, yeni pano, yeni trafo veya yeni GES kurulmuşsa kontrol planına dahil edilmelidir.
Bir raporda uygunsuzluk bulunması işletmenin “kötü” olduğu anlamına gelmez.
Tam tersine periyodik kontrolün amacı, güvenliği etkileyebilecek teknik sorunların ortaya çıkarılmasıdır.
Örneğin:
Forklift fren sisteminde problem,
Vinçte güvenlik tertibatı sorunu,
Kompresör sisteminde uygunsuzluk,
Elektrik tesisatında teknik problem,
Topraklama sisteminde yetersizlik,
Yangın sisteminde sorun,
Raf sisteminde hasar
tespit edilebilir.
Önemli olan uygunsuzluğun doğru şekilde değerlendirilmesi ve gerekiyorsa giderilmesidir.
Güncel mevzuatta bazı uygunsuzlukların ağırlık derecelerine göre değerlendirilmesine ilişkin hükümler de bulunmaktadır. Ağır kusur niteliğindeki durumlarda ekipmanın eksiklik giderilmeden kullanılmaması gereken haller söz konusu olabilir.
Bir işletme hizmet almadan önce yalnızca fiyat sormamalıdır.
Şu sorular daha değerlidir:
Kontrolü yapacak kişi ilgili ekipman için yetkili mi?
EKİPNET kayıt numarası var mı?
İSG-KATİP sözleşmesi yapılacak mı?
Hangi ekipmanlar kontrol kapsamına alınacak?
Ölçüm ve testler hangi kriterlere göre yapılacak?
Önceki raporlar değerlendirilecek mi?
Yeni alınan ekipmanlar listeye dahil edilecek mi?
Rapor üzerinde ekipmanın seri numarası ve teknik bilgileri bulunacak mı?
Tespit edilen uygunsuzlukların açıklaması yeterli olacak mı?
Kontrol ile bakım ve onarım hizmetleri birbirinden ayrılıyor mu?
Bu sorular, yalnızca fiyat karşılaştırmasından çok daha sağlıklı bir hizmet karşılaştırması yapılmasını sağlar.
CNS Periyodik Kontrol olarak amaç yalnızca işletmeye gelip ekipmanları sırayla kontrol ederek rapor oluşturmak değildir.
Kontrol sürecinin işletmenin gerçek çalışma yapısına göre planlanması hedeflenir.
Bu kapsamda:
1. İşletmenin faaliyet alanı belirlenir.
Fabrika, depo, otel, üretim tesisi, ticari işletme veya farklı bir çalışma alanı olup olmadığı değerlendirilir.
2. Ekipman envanteri oluşturulur.
İşletmede bulunan ilgili ekipmanların listesi çıkarılır.
3. Mevzuat kapsamı belirlenir.
Hangi ekipmanın EK-III kapsamında olduğu ve hangi kontrol kriterlerinin uygulanacağı değerlendirilir.
4. Önceki raporlar incelenir.
Varsa geçmiş uygunsuzluklar ve ekipman değişiklikleri dikkate alınır.
5. Saha kontrolü gerçekleştirilir.
Ekipmanlar ilgili teknik kriterlere göre kontrol edilir.
6. Ölçüm ve testler uygulanır.
Gerekli durumlarda ilgili ölçüm ve testler gerçekleştirilir.
7. Raporlama yapılır.
Kontrol sonucunda ekipmanın teknik durumu ve tespit edilen uygunsuzluklar raporlanır.
8. İşletmeye sonraki süreç hakkında teknik bilgi verilir.
Çünkü iyi bir periyodik kontrolün amacı yalnızca bir belge teslim etmek değil, işletmenin teknik risklerini daha anlaşılır hale getirmektir.
CNS Periyodik Kontrol, Denizli ve çevresindeki işletmeler için ilçe bazında hizmet planlaması yapılabilecek şekilde çalışır.
Başlıca hizmet bölgeleri arasında:
Merkezefendi,
Pamukkale,
Honaz,
Organize Sanayi Bölgesi çevresi,
Sarayköy,
Çal,
Çivril,
Acıpayam,
Tavas,
Buldan,
Serinhisar,
Bozkurt,
Baklan,
Bekilli,
Beyağaç,
Kale,
Güney,
Babadağ,
Çardak
ve işletmenin bulunduğu diğer Denizli ilçeleri değerlendirilebilir.
İlçe adı tek başına hizmet kapsamını belirlemez.
Örneğin Merkezefendi'deki bir depo ile Honaz'daki üretim tesisinin kontrol ihtiyacı aynı olmayabilir.
Bu nedenle yerel SEO açısından da doğru yaklaşım yalnızca “Denizli” kelimesini tekrar etmek değil, Denizli’deki farklı işletme tiplerinin gerçek teknik ihtiyaçlarını anlatmaktır.
“Geçen yıl yaptırmıştık, bu yıl da aynısını yapalım” yaklaşımı doğru değildir.
İşletmede ekipman değişmiş olabilir.
Yeni alınan forklift, kompresör, makine veya başka bir ekipman eski envanterde bulunmayabilir.
Bakım yapılmış olması her zaman periyodik kontrolün yerine geçmez.
Depolarda raf sistemleri, elektrik sistemi ve diğer ilgili ekipmanlar da işletmenin genel güvenlik yapısının parçaları olabilir.
Önceki rapordaki uygunsuzlukların giderilip giderilmediği önemlidir.
Periyodik kontrol teknik ve mevzuata bağlı bir hizmettir. Bu nedenle yalnızca fiyat değil, kontrolün kapsamı ve raporun niteliği de değerlendirilmelidir.
Periyodik muayene, mevzuat kapsamında periyodik kontrole tabi iş ekipmanlarının belirlenen teknik kriterlere göre yetkili kişiler tarafından kontrol edilmesi ve sonuçların raporlanmasıdır.
Hayır. Güncel mevzuata göre periyodik kontrole tabi iş ekipmanları EK-III'te belirtilen ekipman ve ekipman grupları üzerinden belirlenmektedir. Bu nedenle işletmedeki her cihaz otomatik olarak periyodik kontrol kapsamında değerlendirilmemelidir.
İlgili mevzuat kapsamında forkliftler için periyodik kontrol süreci uygulanır. Kontrolün kapsamı ekipmanın teknik özellikleri ve ilgili kriterlere göre belirlenir.
Hayır. Forklift ve raf sistemi farklı teknik unsurlardır. Özellikle depo ve lojistik işletmelerinde iki sistemin birlikte değerlendirilmesi işletmenin genel güvenliği açısından önemlidir.
Evet, mevzuat kapsamında bulunan kaldırma ve iletme ekipmanlarının kontrolü yetkili kişiler tarafından gerçekleştirilir.
Kompresör ve basınçlı hava tankı farklı ekipmanlardır. Kontrol kapsamları ekipmanın teknik özelliklerine ve ilgili kriterlere göre ayrı ayrı değerlendirilmelidir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın ilgili açıklamasında elektrik tesisatı, topraklama, paratoner, transformatör ve benzeri elektrik tesisatlarının kontrolünün ilgili yetkinlik şartlarını sağlayan elektrik mühendisleri, elektrik teknikerleri veya yüksek teknikerleri tarafından yapılabileceği belirtilmektedir.
Hayır. Topraklama sistemi elektrik tesisatının güvenlik altyapısının bir parçasıdır. Yapılacak kontrolün kapsamı işletmenin tesisat yapısına ve ilgili teknik kriterlere göre belirlenir.
Yıldırımdan korunma sisteminin teknik durumunun değerlendirilmesi, özellikle fabrika, depo, otel ve diğer uygun yapılarda elektriksel güvenlik açısından önem taşır.
Seri numarası ve diğer teknik bilgiler ekipmanın izlenebilirliğini sağlar. Güncel düzenlemede iş ekipmanlarının marka, model, imal yılı, seri numarası ve benzeri bilgilerinin raporlama kapsamında yer alması öngörülmektedir.
EKİPNET, periyodik kontrol yapmaya yetkili kişilerin kayıtlarının tutulduğu sistemdir. Yetkili kişilere yapılan eğitim ve yetkilendirme süreci sonrasında kalıcı kayıt numarası verilmektedir.
Güncel mevzuat kapsamında periyodik kontrol hizmetlerinde işveren ile yetkili kişi arasında İSG-KATİP üzerinden sözleşme yapılması ve onaylanması gerekmektedir. Bakanlığın 23 Aralık 2025 tarihli düzenlemesi bu süreci açık şekilde belirtmektedir.
Eski rapor yeni kontrolün yerine geçmez. Ancak önceki rapor, geçmiş uygunsuzlukların ve ekipman değişikliklerinin değerlendirilmesi açısından önemli bir referans olabilir.
Hayır. Kontrolün amacı teknik uygunsuzlukları ortaya çıkarmaktır. Önemli olan tespit edilen uygunsuzluğun doğru değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmenin yapılmasıdır.
Periyodik kontrol teknik uygunluğun belirli kriterlere göre değerlendirilmesidir. Bakım ise ekipmanın çalışma durumunu korumak veya iyileştirmek için yapılan faaliyetlerdir. Arıza onarımı da ayrıca değerlendirilmelidir.
Fiyat; ekipman sayısı, ekipman türleri, işletmenin büyüklüğü, kontrol kapsamı, gerekli ölçüm ve testler ve saha koşulları gibi unsurlara göre değişebilir. Sağlıklı fiyatlandırma için işletmenin ekipman listesinin değerlendirilmesi gerekir.
Fabrikanın faaliyet alanına göre elektrik tesisatı, topraklama, paratoner, forklift, vinç, kompresör, basınçlı kaplar, makine ve tezgâhlar, raf sistemleri, yangın sistemleri, jeneratör, trafo ve diğer ilgili ekipmanlar değerlendirilebilir.
Her depo için aynı kapsam geçerli değildir. Forkliftlerin yanında raf sistemleri, elektrik altyapısı ve diğer ilgili ekipmanların da işletmenin faaliyet yapısına göre değerlendirilmesi gerekebilir.
Otellerde kullanılan ilgili iş ekipmanları ve tesisatlar mevzuat kapsamına göre değerlendirilir. Elektrik, topraklama, yangın sistemleri, hidrofor, basınçlı ekipmanlar ve diğer teknik sistemlerin kapsamı işletmenin yapısına göre belirlenebilir.
Yeni ekipmanın teknik özellikleri işletmenin ekipman envanterine eklenmeli ve ilgili mevzuat kapsamında periyodik kontrol gerekip gerekmediği değerlendirilmelidir.
Evet, ancak makinenin teknik durumu, kullanım şartları, güvenlik sistemleri ve ilgili kontrol kriterleri dikkate alınmalıdır.
Evet. Güncel düzenlemede periyodik kontrolü yapan yetkili kişinin bilgilerinin ve imzasının raporda bulunması öngörülmektedir; Bakanlık açıklamasında yetkili kişinin imzası bulunmayan raporların geçersiz olduğu belirtilmektedir.
Denizli’de işletmenizin ihtiyaç duyduğu periyodik kontrol kapsamını belirlemek için ekipman listenizi ve varsa önceki raporlarınızı paylaşarak kontrol planlaması hakkında bilgi alabilirsiniz.
CNS Periyodik Kontrol – Control Norm Safety
Telefon: 0530 071 07 77